Dlaczego Brexit? – prezentacja książki J. Luxmoore’a i M. Glabisz-Pniewskiej

Dlaczego Brexit? – prezentacja książki J. Luxmoore’a i M. Glabisz-Pniewskiej

Dlaczego Brytyjczycy zdecydowali się na Brexit? – na to pytanie próbowali odpowiedzieć Jonathan Luxmoore i Małgorzata Glabisz-Pniewska w książce „Głosy Boga. Kościół, społeczeństwo i Brexit”, której premiera odbyła się 26 lipca w Warszawie. Organizatorem wydarzenia jest Katolicka Agencja Informacyjna. Publikacja zawiera, jak mówił prowadzący spotkanie szef KAI Marcin Przeciszewski, głęboką i obiektywną analizę problemu wyjścia Wielkiej Brytanii z Unii Europejskiej, opisanego z wielu punktów widzenia, w tym religii.

– W Polsce dominuje przeświadczenie, że Brexit to zły wybór ekscentrycznych Anglików – mówiła współautorka publikacji Małgorzata Glabisz-Pniewska. Tymczasem wydaje się, że to przejaw buntu wobec narzuconej wizji społeczeństwa, wyraz pogłębiającej się frustracji, zwłaszcza Anglików, którzy wyrazili w ten sposób swoją opinię o integracji europejskiej.

Jonathan Luxmoore przypomniał, że Brytyjczycy nigdy, począwszy od wstąpienia do EWG w 1973 r., nie czuli się komfortowo w tej wspólnocie, nie przemawiała też do perspektywa sfederalizowanej Europy. Autor podkreślił, że w społeczeństwie brytyjskim istnieje duży podział, istnieje wiele interpretacji powodów decyzji wyjścia z UE, dominują zaś dwa nurty. Pierwszy wskazuje na powody ekonomiczne; drugi dotyczy wartości, wśród których ważna jest niezgoda Brytyjczyków na kontrolowanie państw członkowskich. J. Luxmoore przypomniał, że podobne nurty myślenia widoczne są w całej Europie, nie tylko w Wielkiej Brytanii. Współautor publikacji przypomniał, że po powziętej decyzji obecnie społeczeństwo trwa w oczekiwaniu na opracowanie umów, związanych z opuszczeniem Unii. W jego ocenie błędem był brak zorganizowania Okrągłego Stołu, dotyczącego Brexitu czy utworzeniu rządu narodowego, który przygotowałby kraj do tego kroku.

Senator prof. Jan Żaryn przypomniał o czynnikach, które doprowadziły do decyzji Brytyjczyków. Samo wejście kraju do EWG spowodowało dyskomfort również dla Niemiec i Francji, które miały decydujący głos we wspólnocie. Z drugiej strony brytyjska świadomość, w której głęboki ślad odcisnęła przeszłość kolonialna powoduje, że Wielka Brytania nie jest mocarstwem przypominającym mocarstwa kontynentu, Brytyjczycy mają inną perspektywę. Kolejne wytłumaczenie tkwi w sferze aksjologii. Senator przypomniał chrześcijańskie korzenie idei Unii i rolę wyjątkowo krzywdzonego papieża Piusa XII, który był gorącym orędownikiem integracji kontynentu. Ta chrześcijańska wizja ojców – założycieli zderzyła się z inną wizją, u podstaw której legły wartości, wywodzące się z tradycji masońskiej, reprezentowane przez Jeana Moneta. – Miała wygrać pierwsza wizja, wygrała konkurencyjna, ale została zbiurokratyzowana – podkreślił prof. Żaryn. Wyjaśnił też, jakie są oczekiwania Polski wobec Unii, z której Polska nie chce wychodzić, ale być na innych zasadach – chce ona być współgospodarzem wspólnoty, dlatego trzeba się zastanowić, jak zmienić zbiurokratyzowane struktury UE. Zdaniem senatora obecny kształt Unii jest nie do utrzymania, Brexit jest lekcją, czym wspólnota ma być i jeśli eurobiurokraci tego nie zrozumieją, Unia upadnie.

O obecnej UE i Polakach w Wielkiej Brytanii mówił delegat Episkopatu ds. Duszpasterstwa Emigracji Polskiej bp Wiesław Lechowicz. Jego zdaniem Unia odbiegła daleko od idei jej założycieli, a struktury europejskie nie dostrzegają bądź lekceważą problemy integracji. Bp Lechowicz mówił też o spotkaniach przedstawicieli polskiego Episkopatu z biskupami brytyjskimi, którzy nie mają większych zastrzeżeń wobec tamtejszej Polonii, postulują jedynie żeby Polacy nie zamykali się wyłącznie w obrębie własnej grupy narodowej, a integrowali się z katolikami innych grup narodowych.

Uczestnicy prezentacji „Głosów Boga” mówili też o stanowisku Kościoła nt. integracji europejskiej, której poświęcona jest duża część książki. Bp Lechowicz stwierdził, że z powodów politycznych, ekonomicznych i ideowych Kościół w Polsce sprzeciwiałby się wyjściu Polski z Unii Europejskiej i że należy w Unii być i zmieniać to, co konieczne, bo nieobecni nie maja racji. – Kościół w Polsce mówi głosem pana Luxmoora – konieczna jest reforma Unii, u podstaw której powinna znaleźć się aksjologia chrześcijańska – stwierdził hierarcha.

Prof. Żaryn stwierdził, że samoświadomość Polaków nie jest taka, że są zdolni żeby gdzieś być, wchodzić czy wychodzić, Polacy chcą Unię kreować i przekazać jej swoje doświadczenia. – Jesteśmy samookreśleni jako wspólnota, która przetrwała między dwoma żywiołami, kwestionującymi nasz byt i chcemy dzielić się tym doświadczeniem, o ile UE zechce z tej oferty skorzystać – mówił prof. Żaryn. Jego zdaniem to oferta misyjno-aksjologiczna, którą kształtuje potrzeba religijności, choć niekoniecznie pobożności.

Jonathan Luxmoore, Małgorzata Glabisz-Pniewska, Głosy Boga. Kościół, społeczeństwo i Brexit, Wydawnictwo Homo Dei, Kraków 2018

***

„Głosy Boga. Kościół, społeczeństwo i Brexit” to zapis rozmów Małgorzaty Glabisz-Pniewskiej z Jonathanem Luxmoore’m i zarazem pierwsza w Polsce publikacja na temat Brexitu. Poruszane w książce zagadnienia dotyczą także duchowego wymiaru Unii Europejskiej i miejsca w niej Polski i Polaków w świetle Brexitu. Autorem wstępu jest prof. Jan Żaryn. To druga – po „Szeptach Boga” (2016) – wspólna książka autorów prezentująca polsko-angielską perspektywę zagadnień wiary, historii, kultury i społeczeństwa.

***

Jonathan Luxmoore – dziennikarz i pisarz. Absolwent Uniwersytetu Oksfordzkiego, wieloletni korespondent prasowy brytyjskiego katolickiego tygodnika „The Tablet” oraz współpracownik Catholic News Service (Waszyngton) i Ecumenical News International (Genewa). Autor m.in. „The Vatican and the Red Flag” (1999), „Rethinking Christendom: Europe’s Struggle for Christianity” (2005) oraz dwutomowego dzieła „The God of the Gulag” (2016) o męczennikach systemu komunistycznego. Od wielu lat współpracuje z Polskim Radiem, na którego falach prezentuje między innymi swoje cykliczne felietony. Mieszka w Warszawie i Oksfordzie.
Współautor książki „Szepty Boga” (2016), będącej zapisem rozmów inspirowanych tak historycznymi, jak i bieżącymi wydarzeniami w Polsce i Wielkiej Brytanii, zarówno ze świata polityki, jak i Kościoła w jego różnych aspektach.

Małgorzata Glabisz-Pniewska – dziennikarka Polskiego Radia, publicystka, absolwentka Wydziału Filozofii ATK w Warszawie. Współpracuje z tygodnikiem „Idziemy”, publikowała także na łamach „Przeglądu Powszechnego”, „Sunday Visitor” (USA) oraz The Universe (Wielka Brytania). Autorka audycji i reportaży radiowych między innymi z USA, Wielkiej Brytanii, Włoch i Bliskiego Wschodu o tematyce religijnej, społecznej i kulturalnej. Mieszka i pracuje w Warszawie. Współautorka książki „Szepty Boga” (2016), prezentującej polsko-angielską perspektywę zagadnień wiary, historii, kultury i społeczeństwa.

Recenzje:

– LUKE COPPEN, redaktor naczelny Catholic Herald
„Ważne jest, aby być w pełni poinformowanym o wpływie Brexitu na stosunki angielsko-polskie. Książka, która ma na celu wyjaśnienie tła historycznego referendum 2016 roku, wyświadcza ogromną przysługę”

– ze wstępu PROF. JANA ŻARYNA
„Brexit okazał się być zjawiskiem nowym w Unii Europejskiej, zaskakującym dla wszystkich. I właśnie to zaskoczenie wydaje się być najważniejsze w analizie zjawiska (…) To ważna lekcja, otwierająca nasze myślenie na rzeczy ważne, o sensie demokracji, o sensie życia na ziemi, tu i teraz, a także o bezsensie trzymania się za wszelką cenę szlaków, już strasznie jałowych, przy których nie wyrośnie żadna roślinność, żaden owoc”

aw, mp / Warszawa

Katolicka Agencja Informacyjna
ISSN 1426-1413; Data wydania: 26 lipca 2018
Wydawca: KAI; Red. naczelny: Marcin Przeciszewski